Noob Weblog

Các luồng tư tưởng xoay quanh một phiên toà

Posted by noob on Tháng Mười 29, 2008

Hôm nay định dịch một bài báo của TQ về VN, nhưng thấy dư âm sự kiện về phiên toà xét xử hai nhà báo còn nóng hơn cả chuyến thăm của TT Nguyễn Tấn Dũng tới TQ vì thế HSTS tiếp tục viết một entry liên quan đến vấn đề này.



Đến giờ có thể khẳng định báo chí chính thống đã bị gạt bỏ hoàn toàn ra khỏi sự kiện phiên toà xét xử hai nhà báo mặc dù vấn đề này rất nóng hổi được đông đảo dư luận quan tâm và những bài viết hay nhất, những tranh luận gay gắt nóng bỏng và hấp dẫn nhất lại tồn tại và diễn ra trên nhiều blogger mà tiêu biểu là một số blogger có tiếng tăm như blog Osin, blog Linh, blog Tắc Kè, blog Bố Cu Hưng và tranh luận rầm rộ trên trang BBC Việt ngữ, Xcafe…và nhiều diễn đàn tiếng Việt phi chính thống khác.

Vấn đề tập chung mọi người tranh luận nhiều nhất trên các blog vẫn là ” cuộc chiến ” Chiến/Hải, Thanh Niên/ Tuổi Trẻ ai đúng? ai sai? ai anh hùng? ai hèn nhát…nhiều khía cạnh nhiều vấn đề từ phiên toà được lôi ra để tranh luận, ví dụ như ở blog Dong A thì đặt vấn đề về tư cách phát ngôn , hoặc có blog đưa ra bản bào chữa cho các bị cáo của luật sư như blog Ba Sàm, thiên về bênh vực cho nhà báo Hải như blog Thiểm Thừ , thiên về bênh vực cho nhà báo Nguyễn Việt Chiến như blog Nguyễn Quang Vinh, và rất nhiều blog khác thì đứng về tất cả các bị cáo và chỉ trích lại phiên toà như blog của nhà văn Võ Thị Hảo với entry tôi tin họ vô tội, blog Linh với entry vở kịch hạ màn…và còn rất nhiều blog khác nhiều vấn đề khác, thậm chí vấn đề cuộc cạnh tranh vị trí số một của báo Thanh Niên với Tuổi Trẻ cũng được lôi ra tranh cãi. Ngoài ra thỉnh thoảng lại được xúc tác bởi vài entry của một số blog mà theo cách gọi của nhiều người là blog phản động bên nào cũng chửi tất như blog Mõ Làng , có lẽ những cuộc tranh cãi về các khía cảnh các vấn đề không thể phân được đúng sai rạch ròi và cũng không biết đến bao giờ mới kết thúc do đó HSTS chuyển sang một vấn đề khác đó là các luồng tư tưởng xoay quanh phiên toà này.

Theo HSTS nhận định thì có bốn luồng tư tưởng chính xoay quanh phiên toà này:

Luồng tư tưởng thứ nhất là ” định hướng ” có thể là định hướng người khác, theo định hướng hay bị định hướng, gộp chúng lại.

Đây là luồng tư tưởng dễ nhận biết nhất, nó được thể hiện từ các lãnh đạo cấp cao nhất của nhà nước, như bài trả lời phỏng vấn Thời báo Time của TT Nguyễn Tấn Dũng nhân chuyến thăm Hoa Kỳ về câu hổi của phóng viên hỏi thủ tướng liên quan đến vấn đề hai nhà báo:

The arrest of two reporters who covered a high-profile corruption scandal within the transport ministry has been seen as a blow against anti-corruption efforts. liệu vụ bắt giữ hai phóng viên tường thuật về chống tham nhũng gần đây có phải là một đòn giáng vào các nỗ lực chống tham nhũng ở Việt Nam hay không?

Và thủ tướng đã trả lời: The arrest of the two journalists has nothing to do with the fight against corruption. Vietnam is a rule-of-law state, in which all citizens are equal before the law, protected by the law and their violations shall be punished in accordance with the law, no matter who they are.việc bắt hai phóng viên này không có liên quan gì đến cuộc chiến chống tham nhũng. Việt Nam là đất nước có sự cai trị của luật pháp, tất cả mọi công dân đều bình đẳng trước pháp luật và những ai vi phạm đều bị trừng trị, không kể người đó là ai.

Như vậy những nhà báo đã bị kết tội từ rất sớm điều này cũng dễ hiểu về tư tưởng xiên suốt vừa qua trên báo chí đăng tin về vụ xét xử hải phóng viên và hai sĩ quan công an. Mà mọi người ai cũng hiểu và thông cảm cho báo chí đã phải đăng tin bài theo chỉ đạo từ trước để ” định hướng dư ” luận ” lành mạnh “.

Tư tưởng định hướng này còn thể hiện ở quan điểm của những người dân khi theo dõi và tiếp nhận thông tin từ phiên toà này.
Đó là những người đều tin vào những gì báo đài nói, rằng hai nhà báo đã ” lợi dụng các quyền tự do dân chủ “, đã cố tình viết bài sai sự thật, đưa tin bịa đặt thổi phồng … mặc dù chưa biết hai nhà báo này lợi dụng như thế nào, động cơ của họ ra sao thì đã vội vàng quy kết họ là có tội, là không có lương tâm trách nhiệm khi viết bài, là thích đăng tin giật gân câu khách… , nhóm người này bị hướng suy nghĩ theo những gì mà họ chỉ cảm nhận bề ngoài, hoặc từ những thông tin hạn hẹp mà họ biết được, hay khả năng nhận thức của họ chỉ có thế, như bình luận của một số người này sau khi phiên toà kết thúc HSTS xếp vào nhóm ” định hướng “:

Bạn DT nói:
Tôi thấy báo chí được bảo hộ nên đã đang tin bừa bãi mà từ trước đến nay không hề bị xử lý. Cần phải xử thật nặng những phóng viên vì lợi nhuận của tờ báo đưa nhiều tin giật gân không đúng sự thật bôi nhọ danh dự cá nhân và lừa đảo bạn đọc. Tôi cảm thấy tiếc vì mình đã bỏ ra nhiều thời gian đọc báo trong thời kỳ PMU18 nhưng bây giờ mới biết là rất rất nhiều bài trong số đó là không đúng sự thật “

hay bạn anpha ở Đồng Nai cũng có quan điểm tương tự khi nói:

Viết sai sự thật, bóc lịch là phải. Tôi tưởng hai ông này bị ngồi tù vì phơi bày sự thật. Nhưng than ôi, hai nhà báo “sáng tác” của chúng ta đã vẽ thêm voi, thêm vượn vào bức tranh tham nhũng của PMU18.

Tôi thấy ông Hải và ông Chiến có lỗi rất lớn đối với độc giả báo chí. Hai ông đã lừa đảo chúng tôi, hai ông đã phịa chuyện để đăng tin bài trên mặt báo. BBC có chấp nhận các phóng viên của mình phịa chuyện không? Dù lớn hay nhỏ, câu chuyện chúng ta kể cho công chúng phải là câu chuyện thật.”

Comment của blog Daiel N trên entry của blog Bố Cu Hưng cũng có đoạn Bản án dành cho họ là cần thiết. Đối với tôi họ không vô tội. Qua kinh nghiệm này thì cả cơ quan bảo vệ pháp luật lẫn các báo sẽ có trách nhiệm hơn, có căn cứ pháp luật hơn trong công việc. Và nếu được thì tôi cũng xin những người có trách nhiệm nên có lương tâm con người, có đạo đức khi đặt bút phê chuẩn quyết định gì hoặc viết ra những dòng tin cho hàng triệu người đọc. Xin đừng coi rẻ mạng sống, hạnh phúc gia đình, sự nghiệp của người khác. Chỉ biết “xin” vì biết rằng hy vọng đó mong manh lắm. “

Và còn nhiều quan điểm ý kiến nữa thuộc nhóm này

Luồng tư tưởng thứ hai là ” trung dung “, nhóm này có lẽ là nhóm khó phát hiện và khó nhận biết ra nhất, đối với phiên toà lần này, một mặt thì họ cố tỏ ra thật khách quan, rất quan tâm và chia sẻ đối với những nhà báo đã bị đem ra xét xử một mặt thì họ lại vội quy kết những nhà báo này là có tội là viết bài sai sự thật thông qua việc lến án hay khoét sâu vào một khía cạnh nào khác để nói lên điều đó. Những người theo tư tưởng trung dung này rất khéo trong cách sử dụng ngôn từ mà làm cho nhiều người muốn hiểu quan điểm của họ như thế nào thì cũng vẫn cảm thấy đúng, muốn hiểu là phê phán phiên toà trên cũng đúng, bênh vực phiên toà trên cũng đúng, phê phán hai nhà báo trên cũng đúng mà ủng hộ hai nhà báo trên cũng đúng, hay hiểu theo vấn đề khác cũng được tuy theo quan điểm của từng người đối với những ý kiến của họ, mà cụ thể về luồng tư tưởng này HSTS đã trình bày rất kỹ trong entry Sợ ” chụp ” mũ hay vì mục đích khác? cũng phải nhắc lại những nhận định này đều là do HSTS tự xem xét và bày tỏ, vì thế sẽ còn nhiều sai sót và hạn chế, mong các bạn bổ sung và cho ý kiến.

Luồng tư tưởng thứ ba là những tư tưởng ” khách quan ”

Nhiều blogger cố gắng thông tin để tỏ ra khách quan trung thực nhưng thực tế không thoát khỏi quan điểm chủ quan và bị tình cảm chi phối, ngay cả cây bút viết về Hoàng Sa và Trường Sa rất hay là nhà báo Bùi Thanh cũng vậy, đôi lúc cũng bị tình cảm chi phối ngòi bút của mình điều này thể hiện qua tại sao?, mà entry này có tác động tình cảm đến rất nhiều người trong đó có cả HSTS, entry có đoạn viết:

Hàng lọat blogger nhà báo từ Nam chí Bắc ngay lập tức bày tỏ thái độ của mình. Họ đau buồn và phẫn nộ !

Họ phẫn nộ vì biết rõ đồng nghiệp vừa bị bắt của mình là ai, đã sống và viết như thế nào để bảo vệ cuộc sống tươi đẹp này trước lũ sâu mọt. Không hề cường điệu khi nói rằng đồng nghiệp của chúng tôi – Nguyễn Văn Hải- là một nhà báo tử tế, một nhà báo trẻ đầy chuẩn chất Tuổi Trẻ tại phía Bắc.

Đồng nghiệp đó đang trả giá cho những dòng tin của mình về vụ PMU18 – một vụ án chưa kết thúc và đang có những diễn biến kỳ lạ. Ai ở trong hậu trường vụ án này mới hiểu hết sự kỳ lạ và phức tạp của nó. Ai đó đã đúng khi nói rằng công lý dường như bị nhạo báng qua vụ án này và nhà báo đã trở thành nạn nhân.

Để có thể vững vàng viết bài khách quan một cách hoàn toàn thì thật sự không phải blogger nào cũng làm được, và ngay cả trang BBC Việt ngữ cũng chỉ là tương đối khách quan thôi.

Tuy thế dựa vào tiêu chí của khách quan ( thái độ nhận xét sự vật căn cứ vào sự thực bên ngoài, không phụ thuộc vào ý chí chủ thể ), thì chiếm đa số những ý kiến xoay quanh phiên toà này HSTS cho là khách quan. Mọi người đều đứng trên sự hiểu biết dùng lập luận logic và lí lẽ hợp lí đê tranh luận và nhìn nhận về phiên toà xét xử hai nhà báo.

Ví dụ entry ngày 17/10/2008 trên blog Link viết:

Ở trên tất cả các quốc gia dân chủ trên thế giới, không có chuyện nhà báo phải ngồi tù vì đưa thông tin sai lệch. Nhà báo có thể bị kiện, có thể phải bồi thường, có thể bị sa thải, có thể bị mất uy tín, có thể bị tẩy chay nhưng không thể bỏ tù nhà báo vì anh ta đưa tin không chính xác.

Ngay việc vu khống (tức là cố tình đưa tin sai để bôi nhọ) ở các nước dân chủ cũng không phải là tội hình sự. Người bị vu khống có thể khởi kiện người vu khống nhưng đó là quan hệ dân sự và trong quan hệ dân sự thì không có án tù. Ông Tiến có quyền kiện nhà báo Hải ra tòa vì tội vu khống, như trước kia chủ nhà hàng Phố Núi đã kiện VNN và thắng kiện (hoặc VNN dàn xếp bên ngoài tòa- chi tiết cụ thể tôi không rõ). Nhưng còn việc bắt nhà báo bỏ tù vì đưa tin sai thì lại là một việc khác, và thực chất yếu tố có đưa tin sai hay không trong vụ án này không thực sự là yếu tố quyết định cho việc khởi tố và cho mức án xử.

Cái tâm lý cứ thằng nào làm sai cái gì là tống nó vào tù hết sức phổ biến trong xã hội Việt Nam. Về cơ bản, điều đó thể hiện thái độ thiếu tôn trọng quyền con người, lẫn lộn giữa các mối quan hệ có tính dân sự và hình sự.

Lấy ví dụ, nếu có một vụ tai nạn xảy ra và có người chết vì tai nạn. Người nhà nạn nhân trong lúc phẫn uất có thể muốn kẻ gây tai nạn phải chết. Nhưng trong tất cả mọi luật pháp thì người gây ra tai nạn chết người sẽ không bị xử tử vì tai nạn đó. Đó là vì luật pháp dựa trên cơ sở phán xét xã hội của số đông, vì những lợi ích số đông, và tính tới quyền lợi cũng như trách nhiệm của các bên liên quan. Bởi vì luật pháp không phải là sự trả thù…”

Do hoàn cảnh thực tế và thế đứng hiện nay, dám nói lên tiếng nói như blogger Linh không dễ đối với bất kỳ blog nào và kể cả HSTS cũng vậy, dù cố gắng rất nhiều để thông tin một cách khách quan nhưng cũng không thể tránh được thông tin theo quan điểm chủ quan hay tình cảm, và sợ bị lạc đường khi đưa tin.

Dẫu biết thế giới khách quan đang luôn luôn vận động và biến đổi chúng ta không thể dập khuôn với những cái gì quen thuộc vồn có, đổi mới cải cách là quá trình tất yếu phải làm, nhưng sau phiên toà lần này làm cho nhiều người cảm thấy Việt Nam đang có những bước đi giật lùi, làm chậm lại quá trình phát triển của hiện thực khách quan, cũng cần nói để các bạn biết là Việt Nam là một nước có dân số trẻ ( số người từ 15 đến 60 tuổi chiếm 64% dân số cả nước ), dân số trẻ thì sẽ rất năng động và tích cực phát triển, vì vậy nếu tư duy xã hội kìm kẹp hoặc thay đổi không kịp để thích ứng với nhu cầu phát triển như hiện nay, thì các lực lượng các luồng tư tưởng kìm hãm kia, nó sẽ bị đào thải.

Vì thế với phiên toà lần này hành động cố tình không chịu nghe ý kiến của của đông đảo quần chúng nhân dân, những ý kiến phản biện, bỏ ngoài tai dư luận… tức là đã đi ngược lại xu thế khách quan, sẽ bị cả xã hội và người dân lên án, lòng tin của người dân cũng vì thế mà sẽ bị mất dần đi.

Luồng tư tưởng tiếp theo về phiên toà này mà HSTS thấy đó là những tư tưởng ” cực đoan “.

Những người khi vừa mới nhắc đến phiên toà này là lập tức là đòi phải thay đổi chế độ hiện nay, rồi đánh đồng hết mọi thứ ở Việt Nam là xấu hết, rồi cho rằng ở Việt Nam chỗ nào cũng không có luật pháp gì hết mà toàn là ” luật rừng “, rồi là ở Việt Nam chỉ có một nhà báo duy nhất là Nguyễn Việt Chiến còn không ai gọi là nhà báo hết…và rất nhiều nhiều nữa. HSTS cho rằng những ý kiến này chỉ có tính kích động không mang tính xây dựng, có thể chỉ vì những tư thù cá nhân hay bất mãn với chế độ, hay duới bộ máy tuyên truyền khổng lồ của nước ngoài… mà đánh đồng mọi giá trị với nhau. Nhưng có điều những luồng tư tưởng cực đoan này lại rất dễ nhận biết và không ảnh hưởng gì tới những người biết nhìn nhận sự việc một cách khách quan, những người có bản lĩnh và kiến thức nhất định.

—–

Kết luận: Cùng một phiên toà này nhưng đã có nhiều luồng từ tưởng khác nhau trong cách nhận thức vấn đề của người Việt Nam, những luồng tư tưởng đối lập song song cùng tồn tại thực tế phù hợp với hiện thực khách quan nó không làm xã hội đi xuống mà ngược lại nó thúc đẩy xã hội phát triển. Vì vậy ở một xã hội văn minh và hiện đại là xã hội đó mọi người phải biết chấp nhận và lắng nghe những ý kiến phản biện biết tôn trọng sự khác biệt, và cùng hướng về một mục đích chung đó là lợi ích của toàn xã hội, thúc đẩy toàn xã hội tiến bộ và phát triển. Tôn trọng quyền tự do ngôn luận của mỗi người cũng là phù hợp với điều đó trong trường hợp này. Sự kiện hai nhà báo lần này đã thể hiện một sự tiến bộ tích cực trong tư duy nhận thức của người Việt Nam đánh dấu một bước tiến bộ mới trong quá trình phát triển tiếp theo của Việt Nam, qua việc đa số mọi người đã thấy được những khiếm khuyết và tồn tại trong hệ thống pháp luật Việt Nam, đa số mọi người đã đứng về phía hai nhà báo… không như trước đây những người bị kết tội thì thường bị cả xã hội xa lánh và lên án, nay thì đã khác, điều này chứng tỏ trình độ nhận thức của người dân được nâng lên trông thấy.

Qua entry này HSTS cũng muốn gửi lời nhắn tới một số bạn, nhiều người vào đọc nhưng không dám đưa ra ý kiến, hoặc chỉ dám gửi riêng tin nhắn cho HSTS, hoặc đưa ra ý kiến nhưng phải mất thời gian lập một blog mới… tất cả nguyên nhân trên theo như HSTS đoán có thể do blog của mình viết đến nhiều vấn đề ” nhạy cảm “, hoặc do có một số comment ” nói xấu ” Đảng và nhà nước…nên các bạn ngại đưa ra ý kiến, hoặc sợ bị “kẻ xấu ” lợi dụng… Điều này chính là do các bạn chưa sẵn sàng hoặc chưa dám chấp nhận những ý kiến phản biện, hoặc chưa trang bị đủ cho mình một kiến thức nhất định, bản lĩnh vững vàng và khả năng ” miễn dịch ” với những luồng tư tưởng mới trái ngược.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: